IN BEELD Brandweer verdelgt nest gevaarlijke Aziatische Hoornaars in Brugge

© Davy Coghe
Piet De Ville

De Aziatische Hoornaar is een zogenaamde ‘invasieve exoot’ die sinds 2016 oprukt in België. De gevleugelde insectensoort vormt een bedreiging voor honingbijen, bestuivers en de biodiversiteit in het algemeen. Dit lesje biologie krijgen we van Karel Schoonvaere. Hij is betrokken bij Vespa Watch, een project gefinancierd door de Vlaamse Overheid dat samen met diverse natuurorganisaties de invasie van de Aziatische Hoornaar in Vlaanderen monitort.

Nesten opsporen en verdelgen

“Een Europese verordening verbindt lidstaten ertoe actief nesten op te sporen en vervolgend te verdelgen om de invasie van de soort tegen te gaan”, zegt Schoonvaere, die zelf werkt vanuit universiteit Gent. “Naast de Aziatische Hoornaar hebben we ook de Europese Hoornaar. Deze is onschadelijk voor honingbijen en bovendien ook de grootste concurrent van de invasieve Aziatische Hoornaar op het vlak van voedsel en nestelplaatsen. Dus deze mag zeker niet verdelgd worden.”

Karel Schoonvaerde is samen met brandweerman Hans De Blauwe de initiatiefnemer van de verdelging van het nest aan de Pathoekeweg, dat eigenlijk ook voor een stuk als een wetenschappelijk experiment werd opgevat. “Ik ben zelf eigenlijk een beetje een hobby-bioloog en observeer erg graag allerlei dieren, vissen en insecten. Zo plaats ik ook veel van mijn observaties op de website www.waarnemingen.be Op die site merkte ik dat iemand hier uit de buurt liet weten dat er Aziatische Hoornaars op en aan zijn fruitbomen zaten”, zegt Hans De Blauwe.

“Ik ging op zoek in de beurt en na enig speurwerk vond ik het nest hier nogal hoog in de bomen. Voor het opsporen van nesten wordt trouwens steeds meer gebruik gemaakt van drones.” Ook deze morgen werd een drone ingezet en wel een met een warmtecamera. “Niet om het nest te zoeken want dat hadden we dus al gevonden maar wel om de bewegingen in het nest te kunnen observeren en daaruit te leren”, zegt Karel Schoonvaere van Universiteit Gent. “We zullen nu via een lange uitschuifbare staaf met daarop een grote naald het nest injecteren met een insecticidenpoeder. Door de verspreiding van het poeder in het nest zullen de Hoornaars bedwelmd worden en op den duur ook allemaal sterven.”

Op de camerabeelden vanuit de drone die we live kunnen bekijken zien we effectief dat er een sterk vergrote activiteit is in het nest als de staaf met het insecticide-poeder nadert. En al helemaal als de naald het nest doorboort en effectief het poeder inspuit. “Voor een goed resultaat moeten we het poeder in het nest minstens 24 uur laten trekken”, stelt Karel Schoonvaere.

19 nesten verdelgd

“Maar we nemen geen risico en zullen pas op dinsdag terug komen. Dan schakelen we een brandweerwagen met ladderlift in om tot aan het nest te gaan en het voorzichtig weg te nemen. Dan zouden ze in principe allemaal dood moeten zijn maar voor de zekerheid wordt het nest toch nog enige tijd in een diepvries gestoken zodat zeker alle leven uit het nest weg is. De brandweer is steeds het eerste aanspreekpunt voor nestverdelging. De brandweerlui gebruiken beschermende pakken en kunnen de risico’s immers goed inschatten.”

In 2018 zijn tot op heden 19 nesten van de Aziatische Hoornaar in Vlaanderen gevonden en verdelgd. Van het dubbel aantal waarnemingen verspreid over alle provincies (maar toch vooral West- en Oost-Vlaanderen) is het nest nog niet gevonden.

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.