Yper Museum brengt emotionele verhalen van vluchtelingen

Educatief medewerker Wouter Sinaeve.© TP
Educatief medewerker Wouter Sinaeve.© TP
Redactie KW

Het Yper Museum brengt elf eeuwen Ieper en Westhoek in de Lakenhallen en treedt nu voor het eerst buiten de Ieperse grenzen met een nieuwe expo en documentaire over mensen, die talloze grenzen trotseerden om in de Westhoek te geraken.

Een cricketbat, een foto, een pot. Het lijken banale spullen, maar voor vluchtelingen uit het asielcentrum van Poelkapelle hebben ze een speciale betekenis. De verhalen achter de voorwerpen worden verteld in de nieuwe expo van het Yper Museum. Educatief medewerker Wouter Sinaeve trok vorig jaar naar Poelkapelle met replica’s van twintig objecten uit de museumcollectie. “In het opvangcentrum discussieerden bewoners tijdens een workshop over wat ze al dan niet mooi of museumwaardig vinden”, vertelt Wouter. “Op het einde van de workshop vroeg ik welk object in hun leven erg waardevol is.”

Heel bijzondere kookpot

Toen een 29-jarige vrouw uit Kameroen het woord nam, blijkt die pot niet meer zo banaal. “Dit belangrijk erfstuk werd gemaakt door mijn oma’s overgrootmoeder en onze familie heeft hem al zes generaties in haar bezit. Als je uit deze pot eet, is het alsof je hiervoor de toestemming krijgt van je voorouders. Eten uit die pot brengt zegen, succes en vruchtbaarheid. Wanneer mijn oma erin kookte, kwam iedereen eten. Zelfs de buren. ‘We hebben uit de speciale pot gegeten’, klinkt het dan. Dat geeft een goed gevoel. In onze familie is niemand kinderloos. Door deze pot, geloven wij. Daarom moeten we ervoor zorgen dat de pot niet breekt of verloren gaat. Er woedt nu een oorlog in mijn dorp en ik ben bang dat het huis van mijn oma zal afbranden. Zij leeft nu in de bossen. Hopelijk gebeurt er niets met de pot en komt dit bijzonder geschenk uiteindelijk bij mijn generatie terecht.”

Vereeuwigd

Deze en andere emotionele getuigenissen werden vereeuwigd in een documentaire, die zich nu afspeelt bij enkele portretten van asielzoekers in het Yper Museum. Ze poseren met het voorwerp, dat voor hen het bewaren waard is. “Te vaak wordt gedacht: laat de tijd een natuurlijke selectie maken”, stelt Wouter. “Het Yper Museum acht de participatie van de inwoners van kapitaal belang om de identiteit van de Westhoek vast te leggen. Wat vindt de Westhoeker zelf belangrijk om voor de toekomst te bewaren? We deden zo’n project al eens in de Ieperse gevangenis. Nu kwamen de mensen van het asielcentrum aan bod. Dat zijn groepen, die zelf moeilijk de stap kunnen zetten naar ons museum. Deze expo’s tonen dan weer verhalen op plaatsen, waar het grote publiek niet vaak komt.”

Open huis

Voor de expo over Fedasil Poelkapelle ging het museum voor het eerst buiten Ieper aan de slag en kreeg hierbij hulp van CO7, het samenwerkingsverband voor cultuur en erfgoed tussen zeven Westhoekgemeenten. Iepers schepen van musea Dimitry Soenen (N-VA) benadrukt dat het Yper Museum meer is dan een historisch stadsmuseum. “Het is een open huis met een open blik. Een cultuurhuis dat aan mensen met diverse achtergronden durft te vragen: wat vind jij belangrijk en wat vind jij van ons? Het is die nieuwsgierigheid, ook buiten de eigen stadsgrenzen, die van het museum een huis vol leven maakt.” (TP)

De documentaire en tentoonstelling zijn gratis te bezichtigen bij de inkomhal op de benedenverdieping van het Yper Museum.

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.