Tijdens Memorial Day wordt er zondag vanaf 15 uur hulde gebracht aan de gesneuvelde soldaten die eeuwig rusten op de Amerikaanse begraafplaats. En het belooft een speciale ceremonie te worden. Naast de honderdste verjaardag van de American Battle Monuments Commission, vieren ook de Singing Schoolchildren hun honderdjarig jubileum. Directeur Richard Arseneault (55) blikt er met gemengde gevoelens op vooruit. “Het wordt een heel bijzondere Memorial Day, maar helaas ook mijn laatste in Waregem.” In juli verhuist hij namelijk naar een andere Amerikaanse begraafplaats in Engeland.
Het is dit jaar een eeuw geleden dat de Singing Schoolchildren hun debuut maakten op Memorial Day. Een mooie en sterke traditie waarbij lokale schoolkinderen het Amerikaanse en Belgische volkslied zingen. Het honderdjarig jubileum werd op maandag 8 mei voor het stadhuis gevierd met een reünie van maar liefst 300 voormalige leerlingen.
Ook de American Battle Monuments Commission bestaat honderd jaar, dat is een organisatie uit de Verenigde Staten die wereldwijd instaat voor het beheer en onderhoud van de Amerikaanse begraafplaatsen. Vijf jaar geleden benoemde de commissie hun landgenoot Richard Arseneault tot superintendant van de Amerikaanse begraafplaats in Waregem. De 55-jarige voormalige ingenieur bij de United States Navy was tot dan gevestigd op een begraafplaats in Italië.
Hoe verliep de verhuis naar Waregem?
“Mijn vrouw en ik werden hier met open armen ontvangen door onze buren en collega’s. Al snel hadden we heel wat vriendschappelijke relaties opgebouwd. Dankzij de warme en vriendelijke mensen hier voelden we ons meteen thuis.”
“Het was trouwens niet mijn eerste verblijf in België. Ik woonde als kind namelijk zes jaar in Bergen omdat mijn vader er als militair gevestigd was. Het voelde vijf jaar geleden dus een beetje als thuiskomen. Dit is echt mijn tweede thuisland. Het wordt niet gemakkelijk om België te verlaten, we love it here.”
Memorial Day is voor de begraafplaats de belangrijkste dag van het jaar, maar zondag wordt het een erg speciale editie.
“Dat klopt. Enerzijds vormt het een mijlpaal in de geschiedenis van onze commissie. Ook het 100ste optreden van de Singing Schoolchildren zal de ceremonie uniek maken. Ik ben enorm dankbaar dat ik dat hier kan meemaken. Anderzijds is het mijn laatste Memorial Day in Waregem, voorlopig toch. Wie weet keer ik hier nog terug.”
Wat is het belang van de American Battle Monuments Commission?
“Onze missie is om de soldaten te eren die zich ten dienste stelden voor hun land, en daar het ultieme offer voor hebben gemaakt. Het leger belooft de families om goed zorg te dragen voor alle militairen, dat blijven we ook doen voor de begraafplaatsen waar zij rusten.”
Komen hier veel Amerikanen op bezoek?
“We tellen hier zo’n 25.000 bezoekers per jaar. Dat zijn vooral lokale mensen en scholen. Maar toch bezoeken er jaarlijks heel wat Amerikanen deze begraafplaats. De meeste verblijven in België, maar er zakken ook toeristen af die een reis door Europa maken. Die maak ik met plezier wegwijs doorheen onze expo en site.”
Hoe heb je de voorbije vijf jaar jouw stempel proberen drukken?
“Veel praktische aanpassingen zijn niet echt zichtbaar. Zoals ervoor zorgen dat alle bloembakken en gans de begraafplaats er steeds prachtig uitzien. Dat is slechts een klein detail. We zijn de afgelopen jaren vooral gegroeid in de manier waarop we de verhalen vertellen. Daarin worden we steeds beter. In onze expo brengen we bijvoorbeeld getuigenissen van weduwes en moeders die deze plek in 1930 kwamen bezoeken.”
“Het wordt niet gemakkelijk om België te verlaten, we love it here”
“Ook mijn medewerker Sanne Schoutteten zet zich iedere dag hard in. Zij kwam op het idee van de ‘Junior Archivist’. Kinderen kunnen hier hun eigen onderzoek doen en krijgen nadien een diploma en embleem, waardoor ze zich onderdeel van de organisatie voelen.”
Wat is jouw mooiste herinnering?
“Dan denk ik aan de kinderen. Niet alleen de Singing Schoolchildren, maar ook de groepen die hier op bezoek komen. Jonge kinderen zijn onder de indruk van de verhalen, met de oudere is het dan weer leuk dat we Engels met elkaar kunnen praten. Ook zij zijn enorm geïnteresseerd in deze site en de grote geschiedenis. In de scholen worden er verschillende projecten opgezet, dat toont hoe sterk de betrokkenheid is met onze begraafplaats.”
“De Eerste Wereldoorlog heeft een sterke band gecreëerd tussen de Verenigde Staten en België, en die is er nu nog steeds. De Singing Schoolchildren symboliseren die verbondenheid. Zij blijven mij elk jaar verbazen. Amerikaanse bezoekers zien filmpjes waarop jonge Belgische kinderen het Amerikaanse volkslied zingen, dat is echt indrukwekkend en brengt emotionele reacties teweeg. De reünie van enkele weken geleden zal ik ook niet snel vergeten, dat was een magisch moment.”
Het is geen vaarwel maar een tot ziens?
“Wie weet wat de toekomst ons brengt. In juli verhuizen we naar Engeland, waar ik de Brookwood American Cemetery zal leiden, in de buurt van Londen. Een deel van mijn hart blijft in Waregem. Maar het is ook een nieuwe kans om ergens anders mijn stempel te drukken. Want ik wil van iedere Amerikaanse begraafplaats de beste maken.”
