Gunstige evaluatie na een maand fietszone in Oostende, maar veel kritiek op Van Iseghemlaan

De stad evalueert de fietszones in het stadscentrum gunstig, maar dat ook de Van Iseghemlaan (foto) in de fietszone is opgenomen, oogst kritiek bij de werkgroep Fietseling en Vooruit. © Peter MAENHOUDT
Edwin Fontaine
Edwin Fontaine Medewerker KW

Op 3 juli was het een maand geleden dat een groot deel van het oude centrum, de buurt rond het Leopoldpark en de wijk Oud Hospitaal werd ingericht als fietszone. Een maand later is de stad tevreden over die ingreep. “Hoe meer mensen erover spreken, hoe meer mensen zich ervan bewust zullen zijn dat Oostende echt wel kiest voor de fietser”, zegt schepen van Mobiliteit Björn Anseeuw (N-VA). Het grootste punt van kritiek is de Van Iseghemlaan, volgens de werkgroep Fietseling en de Vooruit-oppositie is die straat niet geschikt als fietsstraat.

“Het is wat vroeg om nu al te evalueren, maar wat opvalt in mijn mailbox en bij het O-punt van de stad, is dat er heel wat complimenten binnen komen. Mensen bedanken ons voor de invoering”, zegt schepen van Mobiliteit Björn Anseeuw (N-VA). “Voor een aantal weggebruikers is het wennen, maar we hebben wel goed de fietszone aangegeven. Dat deden we zelfs ruimer dan de wettelijke verplichting van de borden. We brachten ook brede rode banden aan op de straten en herhaalborden in de zone. Daarop herhalen we nog eens de regels. We spaarden kost noch moeite.”

In de Van Iseghemlaan nemen automobilisten het niet zo nauw met de naleving van de regels. Fietsers worden vlot voorbijgestoken, in beide richtingen. Op nauwelijks tien minuten op maandag 4 juli stelden we zelf vast dat drie chauffeurs fietsers inhaalden. Het ging daarbij niet meteen om snelheidsduivels, maar om chauffeurs die wellicht niet achter een fietser willen rijden. Schepen Anseeuw zegt echter dat het plan werkt en ontkent dat de Van Iseghemlaan een probleem vormt : “Die is in de zone opgenomen om een aaneengesloten zone te hebben. De meesten houden zich er netjes aan de afspraken. Dat een aantal mensen stennis maken, is zo erg niet. Hoe meer mensen erover spreken, hoe meer mensen zich bewust worden dat Oostende echt kiest voor fietser en zwakke weggebruiker en het evenwicht wil herstellen.”

Anseeuw geeft een aantal oplossingen : “Als de fietser op het fietspad rijdt, moet de auto er niet meer achter blijven, maar mag die nog niet sneller rijden dan 30 km per uur. Maar ik blijf erbij : fietsers mogen in de fietszone de volledige breedte van de weg gebruiken. Het is goed als ze dat doen, want als ze rechts rijden, nodigen ze de automobilisten, die het ook niet altijd slecht menen, uit om voorbij te steken. Door over de hele breedte te rijden, help je de automobilist de regels te respecteren.”

Evaluatie na zes maanden

Ook over het overleg is de schepen formeel: “Er is wel overleg gepleegd. We hebben met die mensen gesproken met wie we moeten spreken. We hebben er lang aan gewerkt en het is doordacht. In 2019 hebben we coalitieakkoord gesloten en daarin duidelijk gemeld dat we dé fietsstad van Vlaanderen willen worden. Dan heb je toch niet veel woorden nodig om te weten dat er ook fietszones komen. Nogmaals, de plannen zijn goed en dat bewijst ook dat we na één maand enkel positieve geluiden horen. Een kleine minderheid moet nog wennen aan de situatie, maar dat is niet zo erg.”

“Fietsers mogen in de fietszone de volledige breedte van de weg gebruiken”, beklemtoont schepen Björn Anseeuw.
“Fietsers mogen in de fietszone de volledige breedte van de weg gebruiken”, beklemtoont schepen Björn Anseeuw. © EFO

Ook burgemeester Bart Tommelein (Open VLD) bevestigt : “We zullen evalueren na zes maanden als we weten wat er moet gewijzigd worden. Het enige wat boven komt, is dat enkele straten nog niet aangepast zijn. Maar automobilisten moeten beseffen dat 30 km per uur het maximum is in de fietszone. We zullen niet toelaten dat auto’s zich boven de fietsers plaatsen.”

Bij de Oostendse politie zijn in de maand juni geen meldingen binnengekomen over problemen met fietsers of de fietszones. “We hebben op dit moment geen weet van hinder of grote problemen. Er zijn geen vaststellingen die in het oog springen”, zegt woordvoerder Eline Goeminne. Het zou kunnen dat er alsnog feiten naar boven komen. “Tot deze week waren er in elk geval geen feiten. De vaststellingen van juni mogen nog de hele maand juli ingevoerd worden. We hebben op dit moment dus nog geen correct beeld.” Het is ook niet duidelijk of er gecontroleerd werd op de naleving van de regels, met name in de Van Ise-ghemlaan. “We maken een eerste evaluatie pas na de zomer”, luidt het.

Van Iseghemlaan

Oppositiepartij Vooruit heeft problemen met de manier waarop de stad de invoering heeft aangepakt en waarschuwt voor problemen in de Van Iseghemlaan.

“Het is een late lancering geweest voor Wereldfietsdag op 3 juni. Vooraf is de zaak niet op de verkeerscommissie besproken en de bevolking werd niet betrokken. Dat is een gemiste kans”, zegt fractieleider in de gemeenteraad Jeroen Soete. “Het idee van een fietszone is goed, maar de invoering van een fietszone moet de laatste stap zijn om de fietser koning te maken van de stad. Eerst moet je sensibiliseren en de infrastructuur aanpassen. Nu hebben ze de kar voor het paard gespannen en heeft schepen Anseeuw gewoon de fietszone zelf ingevoerd. In straten met veel auto’s zal het niet werken. Dat zie je nu al in de Van Iseghemlaan, die qua infrastructuur niet is ingericht als fietsstraat. Er is geen scheiding en zelfs nog een fietspad en fietsuggestiestrook. Ook rond het Marie-Joseplein is het verwarrend. Chauffeurs van de Lijn signaleren me een gevaarlijke situatie sinds de fietszone. Ook het idee dat de stad opperde, waarbij de fietser zijn plaats maar moet opeisen, is vreemd. Fietsers zijn geen verkeersrvertragers.”

In de Van Iseghemlaan steken automobilisten vlot fietsers voorbij.
In de Van Iseghemlaan steken automobilisten vlot fietsers voorbij. © EFO

Fietseling: “Fietser is gèèn verkeersremmer”

Bij de werkgroep Fietseling stellen ze zich ernstige vragen over de Van Iseghemlaan. “Die straat leent er zich niet toe”, luidt het.

Woordvoerder Marc Horrix van Fietseling is positief over de fietszones, maar de werkgroep is erg kritisch voor de situatie in de Van Iseghemlaan. “Die straat leent er zich niet toe. De weg is te breed en de rijrichting niet gescheiden, waardoor chauffeurs nog steeds voorbij kunnen steken. Uit de reacties die wij krijgen, blijkt dat ze ook geneigd zijn dat te doen. Er circuleren nu al filmpjes van bussen die fietsers daar voorbij steken. Een spijtige zaak en alles behalve veilig. Bovendien kan een fietsstraat enkel ingevoerd worden als er meer fietsers zijn dan auto’s. Dat staat ook in het advies van Fietsberaad. Ik heb de indruk dat dit in de Van Iseghemlaan niet het geval is.”

De kritiek beperkt zich tot de Van Iseghemlaan : “Voor de rest van de fietszone is het wennen, maar de straten lenen zich er toe, dus dat komt goed.”

Communicatie kon beter

Over de communicatie is Fietseling niet opgetogen : “De aankondiging kon beter. In Kortrijk en Mechelen stonden grote oranje borden met ‘gewijzigde verkeerssituatie’. En ook bij het overleg zat het niet snor. Fietseling werd vooraf niet geraadpleegd en pas op de vooravond van de opening ingelicht.”

Over het advies van de stad dat de fietser zijn plaats mag opeisen, is Horrix niet te spreken : “Hoe dat moet in de Van Iseghemlaan is niet duidelijk. En niet zonder gevaar. Fietsers zijn geen verkeersremmers.” Op het volgende overleg met de stad wil Fietseling het aankaarten : “Er moeten ingrepen komen op de Van Iseghemlaan.”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.