“Zelfs in kwetsbaarste wijken nog sociale mix”

Straathoekwerkers Nancy Vanderostijne en Maarten Hostyn: "Voor heel wat mensen is het inkomen te laag om eender welke woning te betalen. Dat kan niet anders dan hen in de problemen brengen." © HH
Hannes Hosten

48,44% van de Oostendenaars woont in een kansarme buurt. Dat blijkt uit de nieuwe West-Vlaamse Kansarmoedeatlas, die aantoont dat Oostende 20 kansarme buurten telt, waarvan vier heel kwetsbare buurten: de wijken Oud Hospitaal en Sint-Jan en de buurten van het Cardijnplein en het Sint-Antoniusplein. “Voor heel wat mensen is het inkomen te laag om eender welke woning te betalen. Dat kan niet anders dan hen in de problemen brengen”, weten straathoekwerkers Nancy Vanderostijne en Maarten Hostyn.

Het is de derde editie van de West-Vlaamse Kansarmoedeatlas, die de hele provincie indeelt in buurten. In elk van die buurten zijn diverse criteria onderzocht, waaronder het aantal eenoudergezinnen, alleenstaanden en huurders, hoeveel keer mensen van woning veranderen, de schoolse vertraging, het aantal leerlingen in het buitengewoon onderwijs en het aantal laaggeschoolde werkzoekenden. De criteria zijn ondergebracht in vier dimensies: demografie, huisvesting, onderwijs en werkloosheid. Er zijn telkens ook drempelwaarden vastgelegd. Buurten die op drie van de vier dimensies boven de drempel scoren, worden als kansarm gezien. Buurten die op alle vier de dimensies boven de drempel uitkomen, zijn zelfs heel kwetsbaar.

Te maken met bereikbaarheid

Heel West-Vlaanderen telt 94 kansarme buurten en Oostende is koploper met 20. Dat betekent dat 48,44% van de Oostendenaars in een kansarme buurt woont, wat daarom niet wil zeggen dat alle mensen die daar wonen, kansarm zijn. Het aantal is hetzelfde als in de vorige editie drie jaar geleden, maar er is wel een zekere verschuiving vast te stellen. De buurten Post-Mercatordok en Hoge Barriere zijn niet meer kansarm, terwijl Mariakerke Derbylaan en het Heilig Hartplein west dat nu wel zijn. Vier buurten in Oostende zijn zelfs bijzonder kwetsbaar: de wijken Oud Hospitaal en Sint-Jan en de buurten van het Cardijnplein en het Sint-Antoniusplein.

“Het is soms kiezen: honger lijden of schulden maken bij de huisbaas”

“Het zijn allemaal wijken waar we met het straathoekwerk actief zijn”, vertelt coördinator straathoekwerk Nancy Vanderostijne. “De keuze van de buurten waar we onze zeven straathoekwerkers naartoe sturen, wordt dan ook onder meer bepaald door de vorige edities van de Kansarmoedeatlas. Intussen zijn wij ook niet meer de enigen die zelf naar de mensen toe stappen in kansarme wijken. De buurtopbouwwerkers van het Sociaal Huis doen het, maar ook een participatieve kunstpraktijk als kleinVerhaal of zelfs De Grote Post. Het is wel een werkwijze die veel tijd vergt. We luisteren naar de mensen en proberen hen op weg te zetten naar de juiste hulpverlening.”

Waarom worden bepaalde buurten kansarm of kwetsbaar? “Het heeft met huurprijzen te maken, maar ook met toegangswegen en openbaar vervoer“, vermoedt straathoekwerker Maarten Hostyn, zelf actief in de wijk Oud Hospitaal. “Wijken met minder kansarmoede, zoals Zandvoorde of Mariakerke, zijn ook moeilijker te bereiken. Ook de nabijheid van diensten als het stadhuis, het Sociaal Huis, een sociaal restaurant… spelen een rol. Ook allochtone nieuwkomers kiezen meestal voor wijken die betaalbaar en vlot bereikbaar zijn. Zij komen ook dikwijls in de kwetsbaarste wijken terecht.”

Huishuur

“Voor veel mensen is het inkomen gewoon te laag om eender welke huurprijs te betalen”, weet Nancy. “Voor een gemiddeld appartement betaal je al 500 euro huur per maand. Met de vaste kosten erbij is dat al meer dan wat een leefloner kan neertellen. Kamerwonen? Dat is ook al serieus verminderd hoor, door het kamerdecreet en de multibelactie. Mensen hebben wel recht op vangnetten, maar die worden niet automatisch toegekend. Je moet ze eerst kennen en aanvragen. Ondanks de vele hulp duurt het soms maanden voor onze cliënten centen zien. En in de tussentijd moeten ze wel de volle pot betalen en verliezen ze tijd. Zo moet je wel in de problemen komen.”

“Mensen moeten soms kiezen: honger lijden of schulden maken bij de huisbaas”, zegt Maarten. “Dat is een straatje zonder einde. Heel wat miserie zit achter de gevels. De kwetsbare buurten zijn daarom geen buurten met veel overlast. Integendeel zelfs. En ook in de meest kwetsbare buurt van Oostende is er nog altijd een sociale mix. In de wijk Oud Hospitaal bijvoorbeeld zijn er ook heel wat mensen die een woning kopen en renoveren. Ghetto’s heb je hier niet. We merken ook in kwetsbare wijken dat er nog veel onder elkaar gebabbeld wordt. En we voelen gelukkig ook veel sympathie voor ons werk.”

OB69745_IG KANSARMOEDE OK V2.pdf

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.