Bruggelingen zijn de cruisetoeristen beu

Het is vaak op de koppen lopen in de Katelijnestraat. Ligt de schuld bij de cruisetoeristen? © Davy Coghe Davy Coghe
Stefan Vankerkhoven

“57 procent van de Bruggelingen wil minder cruisetoeristen, 48 procent van de bewoners voelt zich door de drukte op bepaalde plekken in het comfort beperkt”, stelt toerismeschepen Mieke Hoste. Ze wil hen extra belasten. Bieden ze echt geen meerwaarde?

Dit jaar meren er 149 cruises aan in Zeebrugge, voor 2023 en 2024 zijn er al 170 aanlopen bevestigd. Toerismeschepen Mieke Hoste vindt de maatregelen die haar voorganger instelde onvoldoende. Nochtans mogen er slechts twee cruiseschepen per dag, met een maximum van 5.000 passagiers, voor anker gaan in Zeebrugge. En volgend jaar verhogen de havenrechten voor de cruiseschepen.

Memorandum

Mieke Hoste werkt aan een Memorandum of Understanding, zoals in Dubrovnik, waarin ook duurzaamheidsaspecten worden opgenomen. “De maatschappelijke kost is hoger en hun bestedingen zijn beperkt: ze slapen en eten op de boot, shoppen vooral in winkels die eenzijdig op toerisme gericht zijn. Waarom kan Brugge geen taks voor cruisepassagiers opleggen, zoals Barcelona en Amsterdam?”

Volgens de schepen zorgen deze ‘excursionisten’, toeristen die vanuit een andere verblijfsplaats een korte trip naar Brugge ondernemen, voor extra drukte. Ze vormen slechts één tiende van alle bezoekers, maar je treft hen op hetzelfde tijdstip op dezelfde plek aan. Die drukte heeft een nadelige invloed op de leefkwaliteit van inwoners én op de belevingskwaliteit van bezoekers.”

Comfort

“Uit het kunststedenonderzoek weten we dat 29 procent van de dagtoeristen en 36 procent van de verblijfstoeristen bepaalde plekken in de stad te druk vinden. Uit het bewonersonderzoek onthouden we dat 48 procent van de Bruggelingen zich op die plekken in het comfort beperkt voelt. Het draagvlak voor cruisetoerisme is, in tegenstelling tot individueel en verblijfstoerisme, beperkt. In 2016 wilde 26 procent van de Bruggelingen minder cruises, in 2021 is dat al 57 procent. En er worden steeds meer cruiseschepen verwacht.”

Sandra Timmerman, voorzitter van Horeca Brugge, is geenszins tegen cruisetoeristen: “Er zullen er zeker bij zijn die gecharmeerd zijn door Brugge en later een weekendje een hotel boeken. De restaurants en cafés in het ‘gouden ei’ werken heel goed als er een cruiseboot aanmeert. Ik begrijp dat de schepen de duktebarometer wil bewaken, maar we mogen niet het imago creëren dat cruises niet meer welkom zijn in Brugge.”

Chocolade

Volgens Dirk Vanhegen, voorzitter van het Brugs Handelscentrum, mag je niet elke cruisetoerist over dezelfde kam scheren: “Je hebt toeristen die drie uren in Brugge gedumpt worden en enkel chocolade kopen. Anderen spenderen hier wel meer tijd en geld. Die lunchen en kopen iets in winkels met kwalitatieve merken. Het is een moeilijke discussie, cruisetoerisme staat onder druk wegens de CO2-uitstoot.”

Patrick Podevyn van schoenenwinkel Quicke krijgt inderdaad cruisetoeristen over de vloer: “Onlangs hebben Bazilianen en Mexicanen in twee minuten dure schoenen gekocht. Ik begrijp het stadsbestuur niet: ze verplichten alle toeristen om te starten aan de busparking en klagen over drukte. Vroeger liet men cruisetoeristen van hun bus stappen op ’t Zand. Eerst bouwt Brugge een cruiseterminal en dan zagen over te veel toeristen!”

Concentratiemodel

Gert Dewulf van Reizen De Buck organiseert daguitstappen voor cruisetoeristen. Hij relativeert de drukte: “Het gaat om maximaal 17 bussen, 700 cruisetoeristen per dag zorgen er toch niet voor dat je in Brugge op de koppen loopt! Ze arriveren ’s morgens, als dagjesmensen nog onderweg zijn. Het stadsbestuur koos zelf voor het ‘concentratiemodel’: alle toeristen in het gouden ei, tussen Minnewater en Burg, waardoor het in die zone druk is.”

“Cruisetoeristen zijn geen excursionisten die met hun eigen gids arriveren, ze verblijven minstens vijf uur en soms een hele dag in Brugge. Ze kopen niet enkel pralines. Wij huren autocars bij een lokale firma en boeken Brugse stadsgidsen. De wandelingen gebeuren met een whisper-systeem, met zender en oortjes. De toeristen moeten zelfs niet meer naast de gids in groep lopen. Voor onze duurzame manier van werken kregen wij een label van de Global Sustainability Tourism Council.”

Afvinken

“De cruisetoeristen varen al ’s ochtends op de Reitjes, de individuele toeristen doen dit ’s namiddags. Cruisetoerisme is over het hele jaar verspreid, zelfs in oktober, november, januari en februari meren er schepen aan. Er bestaan veel misverstanden over cruisetoeristen. Amper 10 procent is Amerikaan, 75 procent bestaat uit mensen uit de buurlanden. Die Britten en Duitsers keren terug naar Brugge en boeken een hotel.”

“Repeat visitors? Ik heb nog geen klant gehad die Brugge ontdekt heeft tijdens een cruise”, zegt Dimitri Thirion, voorzitter van de vzw Hotels regio Brugge. “Ik denk dat cruisetoeristen steden afvinken. Ze blijven welkom, maar zouden logiestaks moeten betalen. Ze verblijven in een drijvend hotel.”

Andere steden liggen op de loer

Voor Brugge is het toerisme een belangrijke bron van inkomsten”, stelt Michel Goeman, voorzitter van gidsenkring Hello Bruges. “Corona zorgde voor een enorme terugval van het aantal bezoekers. Dankzij de inspanningen van velen herrijst Brugge als een feniks uit de as.”

“We zijn er nog lang niet. Zo staat de bussenparking aan het station vaak leeg en hebben Britse, Amerikaanse en Aziatische bezoekers de weg naar Brugge nog niet teruggevonden. Het blijft belangrijk dat we zorgzaam met toeristen omgaan, dat we inzetten op een gevarieerd aanbod van congres- en verblijfs- tot dagjes- en excursietoerisme. Bovendien mogen we geen foute of tegenstrijdige signalen uitsturen en zo touroperators en rederijen wegjagen. Andere cultuursteden en havens liggen op de loer om een deel van de Brugse koek binnen te halen.”

“De voorbije jaren heeft Brugge veel in het cruisetoerisme geïnvesteerd, met de bouw van de cruiseterminal in het ABCgebouw. Die inspanningen lonen. Elk jaar gaan meer dan 150 cruiseschepen in de haven voor anker. Die cruiseschepen betalen hoge havenrechten en dragen bij tot het succes van de Port of Antwerp-Bruges.”

“De vele passagiers creëren werkgelegenheid aan boord, in de haven, in het cruisegebouw, bij de busfirma’s en reisleiders, bij de bootjes. De meesten brengen een bezoek van 6 tot 8 uren aan de Gouden Driehoek. Ze volgen er een rondleiding met een gediplomeerde gids en hebben tijd om te shoppen, iets te drinken. Vaak is het bezoek als cruisetoerist een eerste kennismaking met Brugge. Velen komen terug en boeken dan een hotel. We mogen het kind niet met het badwater weggooien.”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.