Stad en provincie zij aan zij in strijd tegen wateroverlast in Torhout

Dinsdag 12 juni 2012. Een wolkbreuk van een ongeziene omvang zet even na 14 uur grote delen van Torhout blank. Kelders lopen onder, sommige straten staan kniehoog in het water, tuinen zijn openluchtzwembaden geworden. “Op dat moment werd meer dan ooit duidelijk dat we ons dringend moesten wapenen tegen toekomstige wateroverlast”, zeggen gedeputeerde van Integraal Waterbeleid Bart Naeyaert en schepen van Water Hans Blomme. “Nu, precies zes jaar later, maken we de balans op. Iedereen kan zien dat we in dit dossier niet stil hebben gezeten.”

Schepen Hans Blomme en gedeputeerde Bart Naeyaert bij de bufferbekkens van de Koebeek bij de Vredelaan en Ieperse Heerweg. (Foto JS)

Sowieso is het huiswerk nog niet af, al werden er inderdaad al serieuze inspanningen geleverd in de strijd tegen overtollig water. “Als provinciebestuur hebben we samen met de stad maximaal ingezet op droge voeten voor de mensen”, zegt gedeputeerde Naeyaert. “In Torhout was dat meer dan ooit nodig en we hebben onze verantwoordelijkheid genomen. We zullen dat in de toekomst ook blijven doen, zowel door geld in noodzakelijke projecten te blijven pompen, als door goed te onderhouden wat we intussen gerealiseerd hebben.”

Gestart met de Koebeek

De provincie en de stad, in nauw overleg met Infrax en Aquafin, hebben de voorbije jaren vooral geïnvesteerd in meer opslagcapaciteit voor het water – en zijn daar nog mee bezig. Te beginnen met de twee bufferbekkens aan de Koebeek, die zich tussen de Vredelaan en de Ieperse Heerweg bevinden, net achter het Sportcentrum The Move. Daar komt heel wat Torhouts water terecht, dat richting Kortemark en uiteindelijk naar de IJzer wordt afgevoerd.

“Die Koebeek-bufferbekkens werden al in 2012 aangelegd”, aldus Bart Naeyaert. “Het gaat om een grote opvangcapaciteit, want zowat drie vierde van alle Torhoutse regenwater wordt er geloosd. Enerzijds sluit de riolering vanuit de Vredelaan tot aan het industrieterrein in de Ambachtstraat erop aan en anderzijds wordt het oppervlaktewater vanuit de stadskern er opgevangen. Intussen is de werf ter hoogte van de Gitsstraat in volle uitvoering om een ontdubbeling van de regenwaterleiding aan te leggen tussen de Rijselstraat en de Vredelaan. De komende jaren zullen ook de te vernieuwen riolen van de centrumdelen van de Rijselstraat, de Kortemarkstraat, de Zuidstraat en de Markt erop aansluiten. Bij de uitvoering van de almaar concretere stadskernvernieuwing die op stapel staat, moeten er heel wat verouderde riolen vervangen worden.”

Bufferbekken aan speelbos

Een tweede ingreep betreft het gecontroleerde overstromingsgebied van de Makeveldbeek en het verbreden van die waterloop. “Vorig jaar startte het uitgraven niet ver van de Oostendestraat en dicht bij de Makeveldstraat”, verduidelijkt Hans Blomme. “Vooraleer de beek in gesloten buizen onder de wijk Don Bosco verdwijnt, is er een soort expansievat gecreëerd om het overtollige regenwater, afkomstig van de vlakte van Wijnendale, tijdelijk te stockeren. Lokaal wordt er een capaciteit van zo’n 3.650 m³ water vastgehouden. Ook werd de Makeveldbeek verruimd en in een breder profiel verlegd. De provincie betaalde de uitvoering van de werkzaamheden, de stad en de provincie stonden elk voor een deel van de verwerving van de grond in.”

Een bijna iconische foto. Na de felle wolkbreuk van 12 juni 2012 gaat Geert Deseure de wateroverlast op het kruispunt van de Oostendestraat met de Langepijpestraat te lijf. (Foto JS)
Een bijna iconische foto. Na de felle wolkbreuk van 12 juni 2012 gaat Geert Deseure de wateroverlast op het kruispunt van de Oostendestraat met de Langepijpestraat te lijf. (Foto JS)© Johan Sabbe

In derde instantie is er de Gaverbeek, die het water vanuit Torhout-Oost en de zogenoemde schilderswijk nabij de Keibergstraat via Groenhove richting Ruddervoorde leidt. “De riolen dienen de vroegere open bedding van de Gaverbeek te vervangen, maar grote onweersbuien hebben meermaals duidelijk gemaakt dat ze daarvoor helaas totaal ontoereikend zijn”, beseft schepen Blomme. “Dus wordt de Gaverbeek weer in een open bedding gebracht met voldoende opslagcapaciteit. Daarnaast is er tussen de Keibergstraat en de Donaustraat een nieuwe ringgracht voorzien, die later ook Gaverbeek genoemd zal worden. Tussen de Groenhovestraat en de Kersouwkensstraat werd de Gaverbeek intussen verbreed en op de hoek van de Bosdreef – nabij het nieuwe speelbos – is er recent een gigantisch bufferbekken gerealiseerd met een capaciteit van 35.000 m³. Dat bekken ligt op de kruising van de Gaverbeek en de Regenbeek. Zo worden niet alleen Torhout-Oost en de schilderswijk beveiligd, maar ook een deel van De Goede Herder. Hier hebben de provincie, de stad en – voor het speelbos – de Vlaamse Landmaatschappij VLM de handen in elkaar geslagen.”

Landschapspark Noordlaan

Wat nog komen moet, is het zogenoemde Landschapspark Noordlaan. “De Noordlaan heeft een kruispunt ter hoogte van de Industrielaan en eentje aan de Aartrijkestraat”, aldus Hans Blomme. “Daar is een kortstondige plensbui al voldoende om wateroverlast te veroorzaken. Samen met Infrax en het Agentschap Wegen en Verkeer starten we met de stad binnenkort de werkzaamheden om er de oude en te kleine rioleringen te vervangen door een dubbele koker. In de open landerijen tussen de Oostendestraat, de Noordlaan en de Aartrijkestraat zal er bovendien een groot bufferbekken van 21.000 m³ uitgegraven worden. Met tegelijkertijd oog voor recreatie, want aan de rand van het bekken wordt een landschapspark aangelegd. Dat moet een nieuwe groene long worden aan de rand van de stad. De recreatieve fietser kan over het bekken fietsen, de wandelaars kunnen er omheen wandelen, de kinderen vinden er een speeltuin, vlonderpaden en een veerpont. Er zal ook een uitkijktoren gebouwd worden om over de weidse omgeving te kijken. Sporters kunnen er komen fitnessen, joggen en mountainbiken.”

Waterproof nooit 100% zeker

Niet enkel het aanleggen van bufferbekkens beperkt de wateroverlast. Ook het vernieuwen van riolen is hoogst noodzakelijk. Zo is op de wijk De Goede Herder momenteel het project Bollestraat-Parkstraat in uitvoering. Het regenwater wordt richting Koebeek afgevoerd en onderweg is er een kleiner bufferbekken voorzien. Het vuile water gaat richting zuiveringsstation Kortemark.

“Alles samen staan de genoemde projecten gelijk aan een investering van meer dan 12 miljoen euro”, zegt gedeputeerde Naeyaert. “En onze taak is nog niet af. Nooit heb je de zekerheid dat je stad 100% waterproof zal zijn. Maar je kunt wél de risico’s beperken.”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.