Ramp met de veerboot Herald of Free Enterprise in Zeebrugge herdacht

De herdenking van de ramp met de Herald of Free Enterprise in Zeebrugge. © Davy Coghe
Stefan Vankerkhoven

Zondagmorgen vond in Zeebrugge de jaarlijkse herdenkingsplechtigheid plaats voor de slachtoffers van de scheepsramp met de carferry Herald of Free Enterprise. Precies 35 jaar geleden, op 6 maart 1987 lieten 193 passagiers het leven, toen deze Britse veerboot kapseisde net voor de haven van Zeebrugge.

Deze ramp was, na de Titanic, de grootste tragedie in de Britse maritieme geschiedenis. De Herald of Free Enterprise kapseisde, toen hij met open boegdeuren de Zeebrugse haven verliet. De zee was nochtans kalm, maar de bootsman was ziek. Hij had een lange werkweek achter de rug en had voor zijn laatste overtocht koortswerende middelen genomen en lag in zijn kajuit te slapen. Bijgevolg hoorde hij het afvaartsignaal niet.

De functie van de vierde stuurman, die de poorten moest controleren, was wegens herstructureringen afgeschaft. Toen de boot bij het draaien begon te hellen, heeft de kapitein willen de vaart afremmen. Daardoor helde het schip nog meer en is het op een zandbank gevaren, waar het in dertig seconden tijd gekapseisd is! 193 passagiers kwmaen op bij deze dag, die geboekstaafd staat als de somberste dag van Zeebrugge.

Bloemenhulde

Het drama werd zondagmorgen ingetogen herdacht. “Op initiatief van Defensie hebben we op zee, precies op de plek waar het drama zich voordeed, enkele bloemenkransen in het water gegooid”, vertelt provinciegouverneur Carl Decaluwé. Enkele Britse overlevenden van de ramp waren speciaal vor de herdenking overgekomen naar Zeebrugge. Ze waren in het gezelschap van de Britse ambassadeur in ons land en twee vertegenwoordigers van het Brugs stadsbestuur, de schepenen Mieke Hoste en Jasper Pillen.

Na een mis in de Sint-Donaaskerk was er een bloemenhulde bij de herdenkingstegel van de ramp. Ook enkele hulpverleners en duikers waren aanwezig op de hulde en legden een bloemetje neer. In zijn toespraak bracht Carl Decaluwé hulde aan de vele onbaatzuchtige hulpverleners. Hij wees erop dat de reddingsoperatie na rde amp met de Herald het startpunt en het voorbeeld geweest is voor de opmaak van diverse noodplannen, waaronder het provinciaal rampenplan en reddingsplannen op zee. Nadien had hij nog een vertrouwelijk gesprek met enkele duikers en overlevenden van de ramp met de Herald.

De gekapeisde ferry Herald of Free Enterprise, deze ramp deed zich 35 jaar geleden in Zeebrugge voor.
De gekapeisde ferry Herald of Free Enterprise, deze ramp deed zich 35 jaar geleden in Zeebrugge voor. © BELGA BELGAIMAGE

Enkele hallucinante feiten en cijfers. Op die laatste, fatale reis had de Herald of Free Enterprise in totaal 539 personen aan boord : 459 passagiers en 80 bemanningsleden. Het schip vervoerde 47 vrachtwagens, 3 bussen en 81 personenwagens. 193 personen overleefden de ramp niet. 346 personen, onder wie amper 39 bemanningsleden, werden gered. Bij de reddingsoperatie werden in totaal 341 hulpverleners ingezet.

Overtocht voor 1 pond

Veel opvarenden waren eenvoudige mensen uit de regio van Dover, die deelgenomen hadden aan een wedstrijd van de Engelse krant The Sun. Die bood als promotie de overtocht voor 1 Engelse pond aan. De gewonde drenkelingen werden over zeven verschillende ziekenhuizen verspreid : 68 in Fabiola Blankenberge, 51 in het AZ Sint-Jan, 28 in Onze Lieve Vrouw Ter Linden Knokke, 11 in het AZ Sint-Lucas, 6 in de Sint-Jozefkliniek en 1 in het Elisabethziekenhuis.

Het jongste slachtoffer was Rebecca Horton (een baby van negen dagen jong). Haar moeder overleefde de ramp niet. Het oudste slachtoffer was Julius Gutwurcel, 78 jaar oud. Twee passagiers – een baby en een volwassene – werden nooit teruggevonden.

Gifvaten

De kapitein en de bootsman werden geschorst, maar niemand is strafrechtelijk veroordeeld. Ook de rederij niet, wel de firma die gifvaten vervoerde op de ferry. De scheepsbel van de Herald kreeg een ereplaats in de Saint-Mary’s Church in Dover. Het jongste geredde slachtoffer van Carly Zutic uit Dumfries (Schotland). Op de dag van de ramp was ze negen weken oud. In juni vorig jaar overleed ze aan een overdosis. De Herald of Free Enterprise werd uiteindelijk gesloopt op een scheepswerf in Taiwan.

Lees ook:

hoe beleefde onze redactie de ramp

en

de zwartste dag voor Zeebrugge

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.