Het thema 'mensensmokkel' is meer dan ooit actueel. De politie is bezig met het oprollen van het netwerk dat 39 doden op zijn geweten heeft in Essex. En vorige week werd ook nog een mensensmokkelaar aangehouden in een dossier dat al jaren aansleept. Voor procureur Frank Demeester, expert in alles wat met mensensmokkel te maken heeft, hét moment om nog eens voor een Provinciaal Afhandelingscentrum voor transmigranten in West-Vlaanderen te pleiten. "Ik sla al jaren op dezelfde nagel. Net omdat de druk op West-Vlaanderen al evenveel jaren zeer groot is. Maar de actualiteit toont helaas aan dat een stevig gerechtelijk onderzoek het enige is waarmee we mensensmokkelaars een halt kunnen toeroepen", zegt hij.

Grondig onderzoek nodig

Over het drama in Essex mag de procureur niet communiceren. Het onderzoek is in handen van het federaal parket. Maar hij kan wel een recente aanhouding door zijn mensen aanhalen om zijn punt te staven. Zij konden namelijk een Eritreeër oppakken die twee jaar geleden 15 mensen mee probeerde te smokkelen in een vrachtwagen. Zes van zijn kompanen konden eerder al gevat worden. "Het toont aan dat we de smokkelaars wel degelijk kunnen vinden. Maar dan moet er wel een grondig gerechtelijk onderzoek kunnen gebeuren."

Frank Demeester. © BELGA

En om dat te kunnen doen, ontbreekt het volgens de procureur nog te vaak aan de cruciale informatie. Net daarom blijft hij voor een 'provinciaal afhandelingspunt' pleiten. Daar zouden alle transmigranten die gevat worden dan heen gebracht worden. Niet om ze daar dagenlang te houden, wel om informatie in te winnen. "Daar zouden we de gsm's van transmigranten kunnen uitlezen. Hen grondig verhoren. Net om tot bij de smokkelaars te geraken. In zo'n centrum zouden de politiemensen experten zijn of worden. Zij zouden weten hoe ze best met die mensen omgaan om informatie te krijgen. Ze zouden de linken kunnen zien tussen de aangetroffen personen. Op die manier kunnen de rechercheurs informatiegestuurd werken en proberen om gánse organisaties in beeld te brengen."

Dweilen met de kraan open

De politie blijft op dit moment uiteraard werk steken in de administratieve afhandeling van transmigranten. Maar het blijft voor hen toch nog steeds dweilen met de kraan open. "Politiemensen geraken het moe om transmigranten op te pakken en telkens weer te laten lopen. Niet zelden om ze een dag later opnieuw te moeten oppakken", aldus de procureur. "Zo'n afhandelingscentrum zou de werklast op dat vlak bij de politiemensen ook wel doen afnemen. Bovendien zou elke interventie op die manier ook honderd procent gerechtelijk benut worden. Dus zouden ze minder het gevoel hebben dat ze voor niets aan het werken zijn. Het was een eerste goeie stap om met mobiele afhandelingsteams van de federale politie te werken. Maar ik blijf een enorme voorstander van zo'n centraal afhandelingspunt in West-Vlaanderen."

Veel argumenten voor een centrum dus. Maar de procureur beseft zelf ook dat het idee bepaalde problemen opwerpt. "Het is geen evidentie om voldoende capaciteit voor zo'n centrum te voorzien. En dan heb ik het voornamelijk over manschappen. Bovendien is een geschikte locatie vinden ook niet makkelijk. Heel wat burgemeesters zien er het nut wel van in, maar willen dat uiteindelijk toch niet op hun grondgebied. Ik hoop dat de politiek nu toch eens mee wil." (TLG)

Burgemeesters zijn geen fan

Dat heel wat transmigranten die ons land bereiken naar Zeebrugge trekken, is al lang duidelijk. Zou een afhandelingscentrum in Brugge dan geen goed idee zijn? Niet meteen, als het van burgemeester Dirk De fauw (CD&V) afhangt. "Als de dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) beslist dat een transmigrant vrijgelaten moet worden, dan moet dat aan de deur van het afhandelingscentrum gebeuren. In geen enkele plaatselijke publieke opinie zou dit worden aanvaard. Voor Brugge zou het bovendien helemaal te gek voor woorden zijn, want dan zouden ze vlakbij de Zeebrugse haven afgezet worden. Dus eigenlijk dichter bij hun beoogde reisdoel", aldus de burgemeester.

Een bijkomend probleem dat de burgemeester opwerpt is het gebrek aan mankracht. Er zijn namelijk maar weinig lokale korpsen bereid om agenten te detacheren naar zo'n centraal afhandelingscentrum. "In Brugge zijn er 30 mensen te kort. We zullen er dus onmogelijk nog kunnen afstaan."

Eenzelfde antwoord krijgen we bij de burgemeester van Jabbeke. "Ik heb me al altijd tegen zo'n centrum in onze gemeente uitgesproken", zegt Daniël Vanhessche (CD&V). "Net omdat ik niet wil dat opgepakte transmigranten op ons grondgebied vrijgelaten worden. En ik denk dat dat de redenering van zowat al mijn collega's zal zijn." (TLG)