Laatste skelet van Brugs OLV-kerkhof uit de grond gehaald

Stefan Vankerkhoven

Woensdag werd het laatste skelet van het Onze-Lieve-Vrouwekerkhof Zuid in Brugge vakkundig door de archeologen van BAAC Vlaanderen uit de grond gehaald.

Aansluitend werden nog enkele diepe putten uitgegraven om de onderliggende bodemopbouw op de site te bestuderen. Hierbij is de archeologische opgraving van het Onze-Lieve-Vrouwekerkhof Zuid officieel afgerond.

Elf maanden veldwerk

Sinds eind mei 2021 zijn de archeologen aan de slag in de zone van de toekomstige pompput. In maart 2022 moest het veldwerk even opgeschort worden omwille van de grote diepte van de werkput en de hoge grondwaterstand. Om de laatste lagen op te graven, hadden de archeologen namelijk bemaling nodig om het grondwaterpeil tijdelijk te verlagen.

Het verkrijgen van deze vergunning heeft heel wat voeten in de aarde gehad. In de omgeving staan namelijk heel wat historische monumenten, die hier geen hinder of gevolgschade van mochten ondervinden. Eens de vergunning verkregen was, kon het laatste archeologische niveau uiteindelijk opgegraven worden in twee weken.

Volgens stadsarcheoloog Frederik Roelens is er in totaal ongeveer elf maanden opgegraven op het Onze-Lieve-Vrouwekerkhof Zuid. Dat is uitzonderlijk! Een doorsnee archeologische opgraving in Vlaanderen duurt een zestal weken, maar gezien het delicate werk en de dense hoeveelheid botmateriaal, was de lange doorlooptijd hier onvermijdelijk.”

Niet te onderschatten kenniswinst

Tijdens het onderzoek van dit deel van het kerkhof zijn hoofdzakelijk begravingen gevonden van drie verschillende types. Het eerste type zijn de drie prachtig beschilderde grafkelders uit de 14de en 15de eeuw, waarvan één exemplaar binnenkort te bezichtigen valt in de OLV-kerk.

Het tweede type, hiervoor nog onbekend in Brugge, zijn de drie intacte antropomorfe graven en restanten van een zevental niet complete exemplaren. Het derde type, waarvan het grootste aantal is teruggevonden, zijn de honderden begravingen in eenvoudige houten kisten (ook wel inhumaties genoemd).

Schepen van Cultuur, Nico Blontrock stelt: “Het gaat om een enorm aantal skeletten in een put van toch wel bescheiden afmetingen. Er werden maar liefst 1246 individuen teruggevonden! Om nog niet te spreken over de grote hoeveelheden menselijk botmateriaal dat niet meer geassocieerd kon worden met een individu.”

“De kenniswinst die we door deze opgraving zullen verkrijgen over Brugge in de middeleeuwen, mag zeker niet onderschat worden. Het is namelijk de eerste keer in Brugge dat archeologen een volledige doorsnede van het kerkhofpakket, dat net onder de kasseien begint en doorloopt tot op grote diepte, konden maken.”

Studiefase

De komende periode zullen de archeologen niet stilzitten. Vanaf nu begint het studiewerk. De archeologen hopen onder andere een overzicht te kunnen geven van de chronologie van de site, die teruggaat tot het prille begin van Brugge. De studie van de verzamelde individuen moet verder toelaten om uitspraken te doen over de levensomstandigheden en de gezondheidstoestand van de Bruggelingen door de eeuwen heen, en dat op een wetenschappelijke, statistisch onderbouwde manier.

Een eindrapport kan wellicht pas na twee jaar worden afgerond. In tussentijd kan de put gedicht worden en kan de aannemer beginnen met werken voor de pompput.

Lees meer over:

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.