Dokter Frans Debaillie, bekend en gerespecteerd arts

Dokter Frans Debaillie, die zondagmorgen met geweld om het leven werd gebracht, heeft jarenlang in Kortrijk gewerkt als specialist neus-keel-oren. Hij werd gerespecteerd en volgens artsen-collega’s collegiaal en sociaal ingesteld.

Dokter Frans Debaillie. © Stad Kortrijk/Brochure ‘Kortrijk in het vizier’

Dokter Debaillie was 90 jaar geleden in Lichtervelde geboren als derde in een gezin van vijf kinderen. Zijn vader Gerard begon als cafébaas in de Neerstraat maar, ondernemend als hij was, zag hij onmiddellijk brood in de opkomst van de bioscoop. Hij bouwde dan ook de bioscoopzaal De Keizer waar in 1926 de eerste film gedraaid werd. Nadien baatten ze in Torhout ook Kino Tor uit.

Cinema De Keizer

Frans Debaillie groeide dan ook als het ware op in de bioscoop. Zijn zus Agnes baatte de zaal verder uit, ook toen de ketens de dorpscinema’s verdrongen. Na haar dood in 2012 werd het voortbestaan bedreigd, maar enkele investeerders hebben het gebouw toen gekocht en dus gered. Nu vinden er nog diverse activiteiten plaats en worden er in de vakanties weer films gedraaid.

Van de drie broers van Frans Debaillie is nu enkel Paul nog in leven. Hij was huisarts in Harelbeke en woont nu in Oostrozebeke. De broers Frans en Paul hadden in hun jeugdjaren in hun huis zelfs een ruimte die dienst deed als… vliegtuigatelier. Ze bouwden er een eigen vliegtuig dat ook gevlogen heeft…

Familie Cambien

Nadat hij eerst filosofie had gestudeerd in Rome, ging Frans geneeskunde studeren aan de KU Leuven en daar leerde hij zijn latere echtgenote Annie Cambien uit Kortrijk kennen. Zij was de dochter van Victor Cambien, een man met aanzien in de Groeningestad. Vader Cambien had een zijdeweverij in Bellegem maar was ook medestichter van de Kortrijkse Bank voor Handel en Nijverheid, voorloper van wat later de Kredietbank zou worden.

Hij richtte in de Groeningestraat het Vlaams Huis op (later Hotel Messeyne) en hij stond aan de wieg van de eerste tennisclub van België, de Wikings. Bij de Wikings en het Vlaams Huis zou dokter Debaillie later de bestuursfuncties van zijn schoonvader overnemen. Hij was trouwens ook nog bestuurder bij KBC. Ook is hij nog voorzitter geweest van de inrichtende macht van vzw De Linde (buitengewoon onderwijs met o.a. De Kindervriend in Rollegem).

Kasteeltje

De kasteelvilla Hoog Mosscher waar Frans Debaillie woonde.
De kasteelvilla Hoog Mosscher waar Frans Debaillie woonde.© Noël Maes

In het gezin Cambien waren er 11 kinderen. Ze bewoonden de grote kasteelvilla Hoog Mosscher. Daar speelde zich in WO II een onnoemlijk drama af. Bij het bombardement op Kortrijk op 26 maart 1944 vonden zes van de elf kinderen gedood, samen met een dienstmeisje… Ondanks alles herpakten de ouders zich. Er kwam in 1946 zelfs nog een zoontje bij. Ze hadden toen evenveel kinderen als er gestorven waren… Annie Cambien was een van de kinderen die het drama overleefden. Ze was net 11 jaar geworden toen het gebeurde.

H. Hart- en Sint-Maartensziekenhuis

Frans Debaillie heeft nog opleidingen gevolgd in Amerika en begon dan als ORL-arts (neus-keel-oren) in het toenmalige H. Hartziekenhuis in de Budastraat. Toen dit ziekenhuis zijn activiteiten stopzette, kwam er een fusie met het (intussen ook verdwenen) Sint-Maartensziekenhuis waar dr. Debaillie tot aan zijn pensioen actief bleef. Destijds heeft hij in het Sint-Jorisziekenhuis ook nog de afdeling neus-keel-oren helpen opstarten.

Dr. Debaillie werd erg gerespecteerd door zijn collega’s. Hij wordt ook erg sociaal genoemd. Zo heeft hij lange tijd geneesheren-assistenten opgeleid. Op het eind van het schooljaar nodigde hij hen dan uit voor een afscheidsfeestje in zijn landgoed.

Dr. Frans Debaillie was vader van drie dochters en een zoon. Zijn echtgenote is in 2011 overleden.

(Noël Maes)

Het landgoed Hoog Mosscher

Hoog Mosscher is de naam van een van de belangrijkste heerlijkheden in Kortrijk in de middeleeuwen. Het Goed Hoog Mosscher komt al in 1357 voor.

Fabrikant-zakenman Victor Cambien vestigde zich er in 1928 met zijn gezin. Bij het bombardement van 26 maart 1944, waarbij zes kinderen stierven, werd het gebouw grotendeels vernield. Het werd nadien weer opgebouwd in neorenaissancestijl.

Dokter Frans Debaillie, bekend en gerespecteerd arts
© Noël Maes

Bij de kasteelvilla behoorde ook een ‘Bloedkapel’ uit 1664. Ze herinnerde aan Filips van de Elzas die in 1148 met het H. Bloed uit Jeruzalem zou zijn teruggekeerd. De kapel werd bij het bombardement in 1944 ook vernield en in 1961 in een meer hedendaagse versie heropgebouwd.

De straatnaam was destijds Hoog Mosscherdreef, nu kortweg Hoog Mosscher. Heerlyckheid Hoog Mosscher is ook de naam van een complex van assistentiewoningen, verbonden met wzc Pottelberg.

(NOM)

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.