Dentergem restaureert belangrijke Wakkense archiefstukken “Pagina per pagina gereinigd”

Archivaris Elisabeth Blancke en burgemeester Koenraad Degroote met twee gerestaureerde parochieregisters (rechts) en twee die nog moeten worden aangepakt.©TOM VAN HOUTTE
Archivaris Elisabeth Blancke en burgemeester Koenraad Degroote met twee gerestaureerde parochieregisters (rechts) en twee die nog moeten worden aangepakt.©TOM VAN HOUTTE
Redactie KW

Monnikenwerk. Anders kan je de restauratie van negen oude Wakkense parochieregisters niet omschrijven. “Met hun ruim 450 jaar zijn het de oudste en langst bewaarde van West-Vlaanderen. Ze vallen letterlijk uit elkaar”, zeggen burgemeester Koenraad Degroote en archivaris Elisabeth Blancke.

De parochieregisters zijn de voorlopers van de burgerlijke stand. Het zijn boeken waarin de pastoor dopen, huwelijken en begrafenissen registreerde in het Latijn. “In de Middeleeuwen was dit nog geen verplichting, maar het Concilie van Trente (1545-1563) bracht hier verandering in”, zegt burgemeester Koenraad Degroote (Eendracht).

Pas rond 1600 werd deze regel algemeen toegepast. “We weten echter dat de Wakkense parochieregisters die tijd een stuk voor waren. Dat wees de zoektocht naar de geboorteakte van onze bekende cartograaf Hondius uit.” Judocus Hondius werd in Wakken geboren in 1563.

Stamboomonderzoek

Om maar aan te geven dat de negen Wakkense parochieregisters al vier en een halve eeuw meegaan. Geen wonder dat ze in heel slechte staat verkeerden en letterlijk uit elkaar vielen. Nochtans zijn ze van groot belang voor stamboomonderzoek. Om ze verder te kunnen bewaren, schakelde het Dentergemse archief een specialiste in de restauratie van dit soort werken in.

“Zij reinigde de pagina’s en ging rafelranden en verdere inktvraat – waarbij de letters als het ware door het papier lopen tegen door het gebruik van Japans papier en gelatine. Nochtans heb je niet de indruk dat de pagina’s dikker werden. Echt vakwerk dus”, zegt archivaris Elisabeth Blancke.

“Monnikenwerk, dat in feitelijke werkdagen twee maanden per register duurt”

Katernen werden losgemaakt en tussen persen gestopt om de bladen niet meer te laten opkrullen. “Met een kwastje werd stof en zand verwijderd en bewaard. Dat krijgen we ook nog netjes terug.” Een waar monnikenwerk, dat in feitelijke werkdagen twee maanden per register duurt en waarvan je zou denken dat het stukken van mensen kost. Maar dat blijkt met een som van 12.000 euro nog best mee te vallen. “Die vrouw doet dit vooral uit passie en hobby en hoeft geen btw aan te rekenen, anders zouden de kosten een stuk hoger oplopen.”

Werk tot 2022

Momenteel zijn nog maar twee van de negen parochieregisters gerestaureerd. De klus belooft pas volgend kalenderjaar afgerond te raken. “Dan worden ze verder in ons nieuwe Dentergemse archief bewaard, in een op maat gemaakte doos en bij een constante temperatuur van 18 graden.”

De parochieregisters werden ook volledig ingescand en zijn in samenwerking met het Rijksarchief online raadpleegbaar op hun website. (TVH)

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.