Oogarts Dirk Vandamme (72) gaat na 41 jaar met pensioen: “Het oog heeft me altijd gefascineerd”

Dokter Dirk Vandamme samen met echtgenote Mia Ryckaert: “We blijven hier wonen, er komt geen opvolger in de plaats.” © MD
Andres Hollebeke
Andres Hollebeke Medewerker KW

Onlangs ging de bekende oogarts Dirk Vandamme (72) met pensioen. Als echte Gentenaar kwam hij in Poperinge terecht in 1981, waar er een vacature was voor oogchirurg in het toen nieuwe Mariaziekenhuis. Maar al die tijd had hij ook een thuispraktijk in de Ieperstraat.

“Ik volgde het college in Gent, maar liep ook vier jaar les in Komen, om Frans te leren. Daarna trok ik naar de Gentse universiteit waar ik zeven jaar algemene geneeskunde en vier jaar specialisatie oogheelkunde studeerde. Het oog als enig volledig doorzichtig orgaan fascineerde mij. Maar ik keek ook enorm op naar professor François, toen een wereldautoriteit oogheelkunde, die daar lesgaf. Achteraf ging ik mij nog specialiseren in de nieuwste technieken in het Nederlandse Roosendaal”, steekt de oogarts van wal.

Echtgenote Mia Ryckaert (67), afkomstig uit Watervliet (tegen de Nederlandse grens) assisteerde Dirk altijd in de praktijk. Het echtpaar heeft drie dochters: Lieselot woont in Kortrijk en doceert aan Howest, Idalie is opticien en ontwerpt handtassen in Brussel en Johanna werkt in een wijkgezondheidscentrum in Gent. Er zijn zes kleinkinderen.

Veel Fransen

“Ik koos voor Poperinge omdat ik wilde werken in een landelijk gebied. Vanaf 2002 kwam de terugbetaling in orde voor Fransen en ik kreeg vanaf dan meer en meer Fransen over de vloer. Bij onze zuiderburen wordt blijkbaar gewerkt aan de lopende band, is de dienstverlening minder persoonlijk en zijn er erg lange wachttijden. Op een bepaald moment kreeg ik, in tegenstelling tot vroeger, ook opvallend veel patiënten uit Ieper. Door mijn komst werd voor de regio Ieper een wachtdienst opgericht. De bereikbaarheid en betrokkenheid zijn grote pluspunten voor een thuispraktijk. Nu komen er steeds meer groepspraktijken, vooral omdat de investeringen in apparatuur zo zwaar zijn. Wij blijven hier vooralsnog wonen, en er komt geen opvolger in mijn plaats”, vertelt de oogheelkundige nog.

In het begin kwam een dochter mee om mijn Gentse tongval te vertalen

“Vroeger werd geraamd dat één oogarts op 10.000 inwoners voldoende was. Maar nu kom je daar zeker niet meer mee toe. Bovendien wordt verwacht van een arts dat hij of zij kwaliteit levert. En je krijgt maar eenmaal de kans om jezelf te bewijzen. Zeker in een klein centrum is dat een hele uitdaging.

Ontwikkelingshulp

Gedurende mijn loopbaan voerde ik erg veel oogoperaties uit, eerst in het Mariaziekenhuis, daarna in Jan Yperman en tenslotte ook thuis in de POP-Eye Clinic. De vele gewone consultaties deed ik steeds thuis”, aldus nog de dokter. “In 1983 verwerkte ik mijn patiëntendossiers al op de computer. Zonder zouden we moeten verhuizen hebben wegens plaatsgebrek voor de fiches.”

Via een Antwerpse professor trok dokter Dirk Vandamme vanaf begin de jaren 90 naar Peru, om er te gaan opereren. “Later gingen we ook naar Ghana, Rwanda, Burundi en vijf keer naar Madagaskar om er mensen die verstoken zijn van de meest elementaire medische zorg, te helpen. Moeders, die blind waren door cataract en nog nooit hun kind hadden gezien, konden meestal door een eenvoudige operatie plots wel zien. Per dag deed ik vrij veel operaties, maar we moesten er telkens evenveel weigeren wegens tijdsgebrek. Het werk gaf erg veel voldoening. We moesten ermee stoppen door de uitbraak van corona, omdat het onveilig was. Bovendien tiert in al die landen de corruptie welig. We namen zelf onze medicatie mee, maar ter plaatse moesten we soms betalen om ze weer in handen te krijgen”, vertelt dokter Vandamme.

Anekdotes

Tot slot heeft de dokter nog enkele anekdotes. “In het begin kwam met een oude moeder meestal een dochter mee om mijn Gentse tongval te ‘vertalen’. Na elke zin vroeg de moeder: ‘Wat zegt hij?’. Bij een bepaalde test moet men kijken door een toestel met een rode en een groene lens. Ik zei tegen een mevrouw dat ze een bril zou moeten dragen. Haar reactie: ‘Maar ik wil geen bril met een groen en een rood glas!’. Toen ik met de stok eens een tekst aanwees en vroeg: ‘Lees eens’, antwoordde de dame: ‘Het Onzevader of het Weesgegroet?’”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.