Onderzoek naar combinatie zeeboerderij met passieve visserij: “Vissen lokken met banaangeur”

“We willen naast windmolenparken en drijvende zonnepanelen ook zeewier kweken in de Noordzee om biobrandstof van te maken”, aldus minister van Noordzee Vincent Van Quickenborne (Open VLD). © JROO
Hannes Hosten

Donderdag werden in Oostende de resultaten voorgesteld van het SYMAPA-project, een onderzoek van drie jaar naar de ruimtelijke combinatie van een zeeboerderij, waar mosselen, oesters en zeewier groeien, met passieve visserij via innovatieve loktechnieken met geluiden, licht en geuren – zelfs de geur van banaan. Dat dit blijkt te lukken, is voor de projectpartners goed nieuws.

Zoals bekend installeert Colruyt Group, tot groot ongenoegen van onder meer de stad Nieuwpoort, de eerste commerciële zeeboerderij van ons land voor de kust van Nieuwpoort. De eerste 50 mossellijnen van fase 1 worden er geïnstalleerd en de eerste beperkte oogst wordt in de zomer van 2023 verwacht.

Passieve visserij

De afgelopen drie jaar liep het SYMAPA-project, een uitvoerige test naar de ruimtelijke combinatie van de zeeboerderij met passieve visserij via innovatieve loktechnieken. De resultaten werden donderdag voorgesteld door de projectpartners Colruyt Group, Brevisco, AtSeaNova, Vlaamse Visveiling, Instituut voor Landbouw-, Visserij en Voedingsonderzoek (ILVO) en Het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN).

In tegenstelling tot klassieke boomkorvisserij is passieve visserij toegestaan in de windmolenzones en in de Westdiepzone, waar de zeeboerderij wordt gebouwd. Er gebeurde onderzoek naar het optimaliseren van de passieve ‘pottenvisserij’ in de Westdiepzone. Bij deze vorm van selectieve visserij worden vissen en andere zeedieren gelokt naar en gevangen in potten aan boeien op de bodem van de zee. De vangstcapaciteit kan geoptimaliseerd worden door gebruik te maken van licht, geluid en potentieel ook geur.

“De resultaten voor zeekat zijn indrukwekkend: door het net van een standaard zeekatpot te vervangen door een fluorescerend garen, vingen de wetenschappers tien keer meer”, luidt het. Andere technieken die de vangst significant deden stijgen, waren ledlampen in potten voor grijze en steurgarnaal, eetgeluiden in potten voor rondvis en de geur van banaan in potten voor platvis. De passieve vangsten scoren bovendien goed op kwaliteit en smaak, bevestigt ook Sylvie Becaus van de Vlaamse Visveiling.

Mosselen en oesters

De partners ontwierpen ook een modelleringstool – gebaseerd op voorspellingen van getijden, windsnelheden, golfhoogte… – om de beste periode te bepalen voor het installeren van spatcollectoren. Met die toestellen verzamelen kwekers rondzwervend zaad van mosselen en oesters om ze vervolgens op te kweken. Dat moet de kweek optimaliseren. Ook Brevisco, het bedrijf opgericht door reder Willy Versluys, kon zijn teelttechniek optimaliseren tot het mooie resultaat van 16 kg mosselen per meter. In een ander deelproject, Value@Sea, werd aangetoond dat de bedreigde platte oester gekweekt kan worden in de Noordzee. Toch bleek hier dat de snelle aangroei van ongewenste organismen een technisch obstakel is, dat nog verholpen zal moeten worden. Colruyt Group blijft inzetten op onderzoek om op termijn ook platte oesters te kweken in de zeeboerderij. Ook de kweek van zeewier wordt nog verder getest.

“We gaan het Belgisch deel van de Noordzee uitbouwen als dé energiecentrale van ons land en als motor van innovatie en zelfvoorzienigheid”, zegt minister van Noordzee Vincent Van Quickenborne (Open VLD). “Daarom willen we naast windmolenparken en drijvende zonnepanelen ook zeewier kweken in de Noordzee om biobrandstof van te maken. Daarvoor hebben we 250.000 euro onderzoeksgeld uitgetrokken. In de windmolenparken kunnen we naast energie ook voedsel produceren. Als je weet dat we in Europa 70% van onze zeevoeding importeren, bewijst dit dat er nog veel potentieel is in ons land voor maricultuur en passieve visserij. De resultaten van het SYMAPA-project tonen dat er belangrijke stappen gezet zijn om het niet alleen technisch en biologisch, maar ook economisch haalbaar te maken om niet één, maar twee of zelfs drie activiteiten in dezelfde Noordzeezone te combineren.”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.