Vzw IJzerwake krijgt toestemming voor radicaal-nationalistisch festival Frontnacht: “We mogen niet weigeren”

De IJzerwake. (Foto TOGH)
Tom Gheeraert

Het radicaal-nationalistische muziekfestival Frontnacht zal op de vooravond van de 21ste IJzerwake op zaterdag 27 augustus gewoon doorgaan. Ondanks protest van Groen Ieper over de neonazistische en neofascistische linken bij enkele van de groepen die op de affiche staan, heeft het stadsbestuur de aanvraag gewoon goedgekeurd. “Volgens de organisatie komen er geen groepen die banden hebben met neofascistische organisaties”, aldus schepen van Evenementen Diego Desmadryl (Open Ieper).

De IJzerwake werd voor het eerst georganiseerd op 24 augustus 2003 als radicaal alternatief voor de IJzerbedevaart. Vooral het feit dat de oorspronkelijke boodschap van Nooit meer oorlog, Zelfbestuur en Godsvrede van de IJzerbedevaart werd hertaald in Vrede, Vrijheid en Verdraagzaamheid zette kwaad bloed de radicalere vleugel van de Vlaamse Beweging. Er werd beslist om een alternatieve bedevaart te houden in Steenstraete, bij het monument van de gebroeders Van Raemdonck.

Tweedaagse

Op zondag 28 augustus is de IJzerwake aan zijn 21ste editie toe, maar voor het eerst wordt de manifestatie een tweedaagse. De dag voordien vindt immers de eerste editie plaats van Frontnacht, een muziekfestival dat zichzelf omschrijft als “een weekeinde vol identiteit, cultuur en tradities met identitaire muziekgroepen uit binnen- en buitenland.”

Verjongen

“Wij zijn tot het besef gekomen dat wij moeten verjongen als wij de IJzerwake een toekomst willen geven”, zegt voorzitter Wim De Wit. “Ik stelde vast dat op vorige twee edities opvallend veel jongere mensen aanwezig waren. Een aantal van die jonge mensen hebben zich gegroepeerd om ook op de zaterdagavond een activiteit te organiseren, en dat is Frontnacht geworden. De bedoeling is dat die jonge mensen ook blijven overnachten en ’s anderendaags ook naar de IJzerwake komen.”

Neonazistische bands

Op het initiatief kwam er al snel protest, onder andere van Groen op de Ieperse gemeenteraad van eind mei, waar de partij vroeg om de aanvraag voor het evenement te weigeren. “Wij vinden dit heel verontrustend. Ik heb naar de muziek van sommige artiesten en bands te luisteren, en de teksten zijn nogal extreem. Dat is dan nog heel mild gezegd, denk ik. Het zijn neonazistisch en neofascistische bands die op de affiche. Een van de bands is bijvoorbeeld de toegang geweigerd in Zwitserland omdat ze te fascistisch. Dat zijn toch tekenen aan de wand. We vragen dan ook om de aanvraag te weigeren. Ten eerste omdat het extreme en opruiende teksten zijn, en dus effectief gevaarlijk kan zijn voor de buurt. En omdat Ieper als vredesstad natuurlijk geen neonazi’s en neofascisten mogen ondersteunen die de Tweede Wereldoorlog verheerlijken en in sommige teksten ook wel de holocaust durven te ontkennen.”

Bronson headliner

Headliner op de affiche is de Italiaanse punkrockgroep Bronson, die links heeft met de fascistische beweging CasaPound. Phil van Flak is dan weer de Duitser Phil Neumann, wiens band Flak in Duitse media wordt omschreven als een neonazigroep. Sasha Korn is ook een Duitser die nauwe banden heeft met de extreemrechtse NPD. De Nederlander Flatlander is de vroegere gitarist van de groep Blindfolded, die door het Anne Frank Stichting wordt omschreven als een voormalige neonazistische rockband uit Winschoten. “De band was onderdeel van het internationale nazistische muzieknetwerk Crew38. Eind 2017 is Blindfolded uit elkaar gevallen. Na het uiteenvallen van Blindfolded is de gitarist van de band als soloartiest verder gegaan onder de naam Flatlander. Binnen de neonazistische muziekscene kan Flatlander inmiddels op nationale en internationale belangstelling rekenen”, klinkt het in een rapport dat de stichting maakte over extreemrechts in Nederland. Verder staat ook de Vlaamse groep Storm & Drang op de affiche. De groep heeft een facebookpagina waarop het onder meer dweept met paganisme en odinisme.

Geen aanvraag

Schepen Diego Desmadryl (Open Ieper) antwoordde op de gemeenteraad in mei dat de stad nog geen aanvraag voor het festival had gekregen. Ondertussen is dat wel gebeurd, en werd die ook goedgekeurd. “Ik ben verheugd vandaag te kunnen melden dat de Stad Ieper, op basis van ingewonnen adviezen bij de veiligheidsdiensten, besloten heeft dat ons festival gewoon kan doorgaan”, stelt voorzitter Wim de Wit van de vzw IJzerwake. “Op basis van de fantasieën van enkele obscure extreemlinkse websites vonden diverse kranten het nodig om met grote titels te beweren dat de IJzerwake een ‘rechtsextremistisch’ en zowaar zelfs ‘neonazistisch’ festival zou organiseren. Ik kan daar maar één ding van zeggen: dat is compleet flauwekul. Dat heeft daar niets mee te maken. Die jonge mensen gaan voor een gewoon Vlaams nationalisme, dat heeft niks te maken met nazisme. Dat is gewoon de media die links, compleet anti-Vlaams zijn en er misbruik van maken om dat zo voor te stellen. Het is identitaire muziek en daar is niks verkeerd mee.”

OCAD

Schepen Diego Desmadryl bevestigt dat de aanvraag werd goedgekeurd. “Frontnacht kan doorgaan mits er geen groepen optreden die banden hebben met neofascistische organisaties. De organisatie drukt ons op het hart via een schrijven dat dit niet het geval is. Ze zeggen dat het wel Vlaams-nationalistische partijen zijn, maar drukken ons op het hart dat er daar geen verdere problemen mee zijn. We hebben ons ook geïnformeerd bij allerlei instanties, zoals de FOD Binnenlandse Zaken en het OCAD (Coördinatieorgaan voor de dreigingsanalyse, red.) Zij hebben aangegeven dat er geen juridische grond is om dat te weigeren. Met andere woorden: wij kunnen dat niet weigeren. Wij zijn niet 100% tevreden met zulke organisaties, maar we kunnen niet anders dan vergunnen.”

Grondwet

Dat buitenlandse groepen zoals het Italiaanse Bronson en het Duitse Phil van Flak het Vlaams nationalisme zullen bezingen, is ook niet echt geloofwaardig. “Inderdaad. Zij gaan dan waarschijnlijk wel een rechtse mening hebben, laat ons zeggen. Maar alle adviezen, ook van onze politiediensten, zeggen dat we dat niet kunnen weigeren. Het is ook zo dat wij bij andere festivals ook nooit weten welke groepen er optreden. Toevallig was hun vergunning aanvankelijk niet helemaal in orde was en maken een aantal andere partijen daar problemen van, maar wij moeten als stad moeten uiteraard ook wel juridisch correct handelen. Dat staat ook zo in de grondwet. Mochten we weigeren, dan zou dat juridische problemen kunnen geven.”

Controle

“Ik heb ook overleg gehad met de organisatie. Zij garanderen ons dat ze er zelf op zullen toezien dat er geen ontoelaatbare afbeeldingen worden getoond en onaanvaardbare teksten worden gezongen. Er zal ook controle zijn door onze politiediensten. Er zullen ook mensen in burger aanwezig zijn”, zegt Desmadryl. “Of dit een smet is op Ieper als vredesstad? Je kan ervan maken wat je wil, maar eigenlijk heeft het niets te maken met Ieper als vredesstad. Ieper blijft de vredesstad. Wij blijven tegen neofascistische organisaties. Dat zal ook altijd zo blijven, maar als mensen een evenement willen organiseren en zij volgen de regels, dan moeten wij dat vergunnen.”

Zeg et ne keer

Waar heb je een fout gezien of heb je zelf een suggestie? Laat het ons dan weten.